kinderarbeid

translation: unknown factory

translation: The department coffee packing in the factory of the Erven de wed. J. van Nelle, Rotterdam. This is one of the photos which were send by the Labor Inspection as an entry of the exhibition 'education of the Youth above the obligatory school age'

Voor een volksmeisje waren er niet zoveel carriëremogelijkheden. het was dienstmeisje of de fabriek. Mijn oma ( geboren 1904) werd op haar 11e van school gehaald door haar moeder. Die was weduwe en met alleen dochters thuis straatarm, omdat vrouwen de helft verdienden van mannen. Mijn oma kon goed leren en er was geen geld om haar door te laten gaan naar de zevende klas. Schoolgaan kostte geld, soms zelf een dubbeltje per week, per week af te rekenen. Ze koos zelf vanwege de verdiensten voor het werken bij Van Nelle, wat slecht bekend stond, omdat daar op de afdelingen ook met mannen samengewerkt werd. Mijn oma ging meer verdienen toen er een Van Nelle fabriek in Delft geopend werd en de bevolking daar weigerde om hun dochters in de fabriek te laten werken. Mijn oma ging vanuit Rotterdam iedere ochtend als (12 jarige) leidster per 3e klasse met de trein naar Delft om daar te werken met een groep andere meisjes van haar leeftijd. Misschien was er onderhuids juist door contact met mannen belangstelling voor de socialistische beweging bij deze meisjes. In ieder geval ging het vrouwelijk Van Nelle personeel door voor vrijgevochten. Misschien speelt ook de connotatie van tabak en vrouwen een rol. Vrouwen werden gezien als demimondaine als ze rookten. Werken met tabak zal ook zo'n odium met zich mee hebben gedragen. In ieder geval is een foto met alleen meisjes op een afdeling een fictie. In de jaren 30 werd de nieuwe Van Nelle fabriek in Rotterdam gebouwd. Om het contact tussen mannen en vrouwen te vermijden voor de arbeiders (niet voor het kantoorpersoneel!) waren er dubbele (helix) trappenhuizen, waar mannen en vrouwen gescheiden hun verdiepingen konden bereiken. Het was verboden te spreken op de trappen.

Foto's liegen vaak een beetje en stellen vaak de werkelijkheid iets anders voor dan ze was of is. Dat was ook de reden juist deze foto op te nemen in het boek Meisjes van de fabriek, al ging het daarbij niet om het afzonderlijk laten poseren van mannen en vrouwen. De personen poseren overduidelijk voor de camera, ze zijn niet zonder het te weten tijdens hun werk gefotografeerd. De hele tekst gaat over hoe flatteus, objectief, onafhankelijk of waarheidsgetrouw de foto's zijn die gemaakt werden in bedrijven als Van Nelle. De Arbeidsinspectie kon en wilde andere doelen bereiken dan fotografen die in opdracht van de fabrikant werkten. Ongetwijfeld bepaalde de fabriek welk resultaat ze wenste. Daarbij zou het best kunnen dat ze opzettelijk alleen vrouwen liet poseren voor deze opname, om de indruk weg te nemen dat er gemengd gewerkt werd.

Hans Rooseboom merkt in de tentoonstellingscatalogus “Meisjes van de fabriek” op, dat het werk van Filarski veel minder geposeerd lijkt, en dat de kinderen aan zijn aanwezigheid gewend waren, zodat ze hem en zijn camera niet meer voortdurend vanuit hun ooghoeken in de gaten hielden. Vrijwel alle foto’s van de tentoonstelling tonen naar mijn gevoel echter starre, bevroren houdingen, die onvermijdelijk waren om scherpe foto's te kunnen maken in het zwakke licht van de werkplaatsen. Zijn sluitertijden moeten bijzonder groot zijn geweest. Machines zijn stilgezet (foto 256-1547 ), een beweging op een ongelukkig moment onthult soms de bevroren houding van de figuranten ( 256-1575). Op al zijn foto’s staan de modellen in poses die lang aangehouden kunnen worden. In een werksituatie is een bukkende of een lopende figuur eerder regel dan uitzondering. Desondanks komt beweging in zijn foto’s niet voor. De bewegingsonscherpte van de gewoon doorwerkende figuren in de achtergrond in deze foto (Jutenspinnerij Ter Horst) toont in het bijzonder hoe lang de sluitertijd daadwerkelijk was. De foto’s waren dus juist bijzonder geposeerd. En het door hem genoemde dromerige karakter en hoog esthetisch gehalte dat door onscherpte wordt veroorzaakt, was waarschijnlijk een noodzakelijk kwaad, of zo je wilt, een gunstige bijkomstigheid als gevolg van het gebruik van een zo groot mogelijke lensopening in het zwakke licht. Het neemt echter niet weg, dat er prachtige foto's bijzitten. Jan Arkesteijn

translation: Children are sewing jute bags at the jute spinning and weaving factory Ter Horst at Rijssen. The bags are sewn by hand and the average [production] is 25 until 30 bags per person per day

Hi, I'm an admin for a group called sad world, and we'd love to have this added to the group!

Hi, I'm an admin for a group called The Natural Beauty of Children, and we'd love to have this added to the group!

Hi, I'm an admin for a group called soulful group, and we'd love to have this added to the group!